Snoepgoed voor Sinterklaas

Wat je nog niet wist over de boot van Sinterklaas

Aanstaande zaterdag 13 november komt Sinterklaas opnieuw aan met zijn boot. Aangezien wij natuurlijk het een en ander afweten van boten, konden we dit moment natuurlijk niet aan onszelf voorbij laten gaan. Want iedereen weet natuurlijk dat Sinterklaas met de stoomboot komt, maar daar houd onze kennis wel een beetje op. Nadat we vorig jaar alles uit hebben gezocht over de route van Sinterklaas, besloten we dit jaar op onderzoek uit te gaan naar de boot van Sinterklaas. Doe er je voordeel mee!

Pakjesavond, Sinterklaas op het dak, met piet.
Binnenkort komt hij weer! Afbeelding door:

De Pakjesboot 12

De afgelopen jaren kwam Sinterklaas tijdens de landelijke sinterklaasintocht steevast met de Pakjesboot 12. Voor de gelegenheid heet de boot van Sinterklaas dan zo, maar over het algemeen gaat hij door het leven als ‘de Hydrograaf’. De boot is al meer dan 100 jaar oud. Het schip werd namelijk in 1910 te water gelaten en in dienst gesteld door de Koninklijke Marine. Met een diepgang van slechts 1,80 meter was de boot perfect voor ondiepe wateren als de Zuiderzee en de Waddenzee. Het schip voerde metingen uit aan de zeebodem. Bovendien deed het een aantal keer dienst als jacht voor koninklijk gezelschap. Tijdens bezoeken aan plaatsen in Zuid-Holland en Zeeland verbleven Koningin Wilhelmina, prins Hendrik en prinses Juliana aan boord van het schip. Tijdens de oorlog verbleef het schip in Engeland en werd het gebruikt als verblijfplaats voor de mijnenveegdienst. Na de oorlog nam de marine het schip weer in gebruik, tot 1962, toen het werd vervangen. Na omzwervingen langs de Zeekadetkorpsen van Rotterdam, Den Helder en Amsterdam, tot het in 1983 werd verkocht en gerestaureerd. Vanaf 1985 doet de boot dienst als Pakjesboot voor de landelijke sinterklaasintocht.

Zie ginds komt de stoomboot

Iedereen kent het liedje en het wijst erop dat de boot van Sinterklaas een stoomboot is, maar eigenlijk wordt de boot niet meer aangedreven door stoomkracht. In 1983 werden er namelijk twee dieselmotoren ingeplaatst. Voor de intocht van Sinterklaas verandert de boot door het toevoegen van een rookmachine toch nog even in een stoomboot.

Maar waar komt de boot van Sinterklaas dan vandaan?

Om het antwoord op die vraag te vinden, gaan we helemaal terug naar het begin van Sinterklaas. De meeste mensen weten dat onze Sinterklaas is gebaseerd op een sint met de naam Nicolaas van Myra, die uit Turkije kwam. De eerste intocht met de boot was in 1087 in de Italiaanse stad Bari en vindt hier nog steeds jaarlijks plaats.

Bari, een stad in Apulië
De eerste intocht van Sinterklaas met de boot was in Bari

Toch werd het niet meteen de gewoonte dat Sinterklaas met de boot komt.  Het Sinterklaasfeest zoals wij dat kennen begon in de Middeleeuwen, waar Sint-Nicolaas ijverige leerlingen beloonde en luie leerlingen streng toesprak. In de achttiende eeuw werd de boeman uit Sinterklaas gehaald en dat leidde tot de Sinterklaas die wij nu kennen. 

De Sint kwam toen echter nog steeds niet met de boot. Die wordt geïntroduceerd in 1850 in het boekje ‘Sint Nikolaas en zijn knecht’ van de Amsterdamse onderwijzer Jan Schenkman. Het is echter niet duidelijk waarom hij voor de stoomboot koos. Wellicht omdat dit een modern vervoermiddel was in die tijd. Schenkman liet de Sint ook uit Spanje komen. De reden hierachter is ook niet helemaal duidelijk. Er wordt gezegd dat dit komt door de historische maritieme connectie tussen Nederland en Spanje. Andere kenners zeggen dat het eerst zo was dat hij alleen naar Spanje ging om de ‘appeltjes van oranje’ hier op te halen voor de kinderen. Wij bij Nautal weten natuurlijk de echte reden. Je kunt geweldig varen in Spanje!

Zeilboot bij Menorca in Spanje
Sinterklaas is zo gek nog niet, dat hij naar Spanje vaart.

Andere vervoersmiddelen

De eerste Sinterklaasoptocht van Nederland vond plaats in Venray in 1888. Sindsdien kwamen er steeds meer intochten in Nederland. Sinds 1952 wordt de landelijke intocht op de televisie uitgezonden. Tot en met 1963 in Amsterdam, maar sindsdien wisselen de gemeentes. Vanaf 1952 kwam Sinterklaas met de motorboot die Spanje heette aan in Amsterdam. Vanaf 1964 werden er verschillende boten gebruikt, zoals de Hr. Ms. Zeefakkel A903 en in 1985 werd dus de Pakjesboot 12 in gebruik genomen. Bij voorkeur komt de Sint sindsdien aan met de Pakjesboot 12, maar af en toe werd er in het verleden een andere boot gebruikt. In 1993 werd bijvoorbeeld de Pakjesboot 13, oftewel de ss Succes, een voormalige sleepboot, ingezet. In 2001 werd de Pakjesboot 14, oftewel de ss Maria C ingezet, en in 2012 de Stoomboot 0475, oftewel de Dilles. In 2019 kwam Sinterklaas met de stoomtrein, omdat Apeldoorn, waar de intocht plaatsvond, niet per boot bereikt was (maar eigenlijk omdat het nieuwe paard van Sinterklaas, Ozosnel, watervrees had).

Nu je zoveel gelezen hebt over de boot van Sinterklaas, ben je vast ook benieuwd hoe het is om zo’n lange route af te leggen. Huur een boot uit het grootste aanbod aan huurboten in Europa en maak het ook mee!